علت لک صورت چیست؟

دلایل ایجاد لک دلیل لک صورت
0

آیا می دانید درمان قطعی لک صورت  یکی از مهمترین سوالات مراجعین به دکتر پوست است؟ در این مقاله ضمن بررسی علت لک صورت، نگاهی به لک صورت بارداری، ملاسما  و علل آن می پردازیم. رنگ پوست با میزان تراکم رنگدانه هایی به نام ملانین در پوست مشخص می شود. این رنگدانه ها توسط سلول هایی به نام ملانوسیت ساخته می شوند. این سلول ها در لایه پایه پوست قرار دارند و لکه های صورت تجمعی از این رنگدانه ها در سطح پوست هستند.

 علت اصلی لک صورت چیست؟

لک صورت (هیپرپیگمانتاسیون Hyperpigmentation) به افزایش ساخت و تعداد رنگدانه های ملانین در پوست گفته می شود. این حالت به صورت تغییرات رنگی قرمز ، قهوه ایی و یا  حتی صورتی می باشد. تولید ملانین یک پاسخ دفاعی است که خداوند برای حفاظت هسته و DNA سلول های پوست و ارگانهای داخلی بدن در برابر اشعه مضر و مخرب آفتاب قرار داده است. این رنگدانه ها می تواند ۹۸% اشعه مضر آفتاب را جذب و از سلول ها محافظت نماید.

برای شناخت بهتر مکانیسم ایجاد لک می بایست با ساختار آناتومی پوست و علت ایجاد لک صورت  بیشتر آشنا شویم.

لک صورت درمان-درمان لک –لک پوستی
درمان لک صورت

پوست از ۳ لایه اپیدرم و درمیس و هیپودرم تشکیل شده است. تمام اتفاقات مربوط به تغییرات رنگ پوست در ناحیه لایه پایه بازال و اپیدرم رخ می دهد . لایه بازال (سلول های لایه پایه) حاوی ملانوسیتها می باشدکه با تولید ملانین رنگدانه های را به سلول های کراتینوسیت انتقال داده و در طی مدت ۲۸ روز به سطحی ترین لایه های پوستی میرسند. به همین دلیل در سریع ترین راه از بین بردن لک صورت به چهار هفته زمان نیاز است.

 

ملانین علت لک صورت
ملانین علت لک صورت

نقش ملانوسیت ها در علت لک صورت؟

ملانوسیت ها به عنوان سلول های سازنده ملانین (رنگدانه پوست) در اصل مشابه کارخانه تولید رنگدانه ها در لایه بازال سل می باشند. هر سلول ملانوسیت در لایه پایه سلولی ملانین های ۳۶ کراتینوسیت ( واحد های تجمع ملانین در اپیدرم ) را تامین می کند ملانین یا رنگدانه های پوست از تاثیر آنزیم تیروزیناز با کمک عنصر مس CU++بر روی ال تیروزین ساخته می شود. بسیاری از دارو های ضد لک با مهار کردن این آنزیم از تولید ملانین جلو گیری می کنند و باعث اثر روشن کنندگی می شوند.

ملانین ها به دو شکل موجود است :

  • Eumelanin (شکل قهوه ایی – مشکی ملانین) که به اشعه نور آفتاب حساس بوده و با اشعه آفتاب تحریک می شود)
  • Phaeomelanin ( رنگدانه قرمز – نارنجی که از پیش ساز گلوتاتیون ساخته می شود و در ساخت آن سیستیین نقش دارد و کمتر به نور آفتاب حساس است) تشکیل شده است. رنگ پوست بر اساس میزان حضور این رنگدانه به ۶ نوع تقسیم بندی می شود که از تیپ ۱ بسیار روشن تا تیپ هفت بسیار تیره نام گذاری می گردد.
علت لک صورت
لک صورت

انواع لک صورت چیست؟

یک از مهترین تقسیم بندی ها و طبقه بندی ها که در تشخیص و درمان ضایعات لک می تواند به پزشکان کمک کند، بر اساس تجمیع مکان رنگدانه های ملانین می باشد

۱- لک های ِDermal :

در این ضایعات ملانین در ناحیه درم اجتماع یافته اند و حدود مرز  ضایعات بر روی پوست نامشخص و مبهم می باشد . این نوع لک ها به دلیل عمق حضور رنگدانه از درمان های موضعی و کرم ها بهره زیادی نمی برند و برای درمان روش های تهاجمی تر مانند پیلینگ شیمیایی و لیزر های فرکشنال استفاده می شود

۲- لک های :Epidermal

این ضایعات به دلیل تجمع ملانین در لایه اپیدرم ایجاد می شود این لک ها در سطح پوست حاشیه ایی خیلی واضح و مشخص دارند و معمولا پاسخ درمانی بهتری نسبت به نوع عمقی تر دارند

۳- لک های درمال و اپیدرمال:

این ضایعات ترکیبی از تجمیع ملانین در هر دو لایه است و به دلیل تفاوت درمانهای مورد نیاز از مقاوم ترین نوع ضایعات می باشند.

شاید این تقسیم بندی کمی علمی باشد اما مبنای درمان لک صورت می باشد. هرچند درمان قطعی لک صورت به سادگی نیست اما صبر و استفاده از درمانهای صحیح و استفاده از ضد آفتابهای مناسب کمک شایانی به درمان لک صورت می کند.

 

دکتر زاکیا راهمن، درماتولوژیست و استاد دانشگاه استفورد درباره علل ایجاد لک میگوید:

یکی از شایع ترین انواع لک، لک های ناشی از پیری پوست است که در اثر درمعرض قرار گرفتن آفتاب بوجود می آید و از ۳ تا ۴۰ سالگی به بعد بروز می کند. همچنین مصرف برخی داروها مثل داروهای ضد سرطان داروهای ضد مالاریا باعث بروز لک می شوند. علاوه آن بسیاری از لک ها در اثر بیماری های التهابی مثل لوپوس، اریتما تویا ایجاد می شود. یکی دیگر از دلایل ایجاد لک نیز دستکاری کردن جوش است که باعث ایجاد جای جوش و در نهایت منجر به بروز لک می شود.

در ادامه این استاد دانشگاه استفورد می گوید:

بیماری هایی مثل آسم، مشکلات کبدی، روماتیسم و مشکلات ریوی در بوجود آمدن لک بر روی پوست بسیار تاثیر گذار هستند. نوع دیگری از لک ها لک های ناشی از حاملگی است که اکتسابی بوده و بیشتر در نواحی چانه و پیشانی دیده می شود. در اکثر افراد، بعدد از گذراندن دوران بارداری این لک های صورت از بین می روند ولی برای تعداد کمی از افراد نیز متاسفانه باقی می ماند که بسیار سخت درمان می شوند. کک و مک نیز لکی شایع است که در افرادی که معمولا چشمان آبی و پوست روشن و موهای قرمز ی دارند دیده می شود که از سن ۵ سالگی هم شروع می شود. درمان کک و مک از سخت ترین درمان های لک است.

لک صورت به دلیل پیری ناشی از آفتاب
لک صورت به دلیل پیری ناشی از آفتاب

علت زیاد شدن لک صورت چیست؟

علت به وجود آمدن لک صورت را در بالا بررسی کردیم اما مهمترین متهم این موضوع همانطور که در بالا ذکر اشعه نور آفتاب می باشد. چون به شدت تولید و توزیع رنگدانه های ملانین را افزایش می دهد هرچند ژنتیک و نوع پوست هم عامل مهمی در ایجاد لک می باشد.

همانطور که به نظر می رسد درمان لک های اپیدرمال راحتتر می باشد. در مقالات بعد درباره روش های درمان لک و پیشگیری  از لک صحبت خواهیم کرد.